మీకు ఉన్న మాతృత్వ సెలవుల మరియు ప్రయోజనాలపై లీగల్ హక్కులు

By PurpleGirl Editors•Updated June 2026•3 min read

🌐Read this guide in your language:

Reviewed by

Adv. Meera Krishnaswamy · LLB, Practising Advocate

మీరు ఒక చిన్న బేబీని ఎదురుచూస్తున్నారు, సరే! ఈ ఆనందం తో పాటు, మాతృత్వ సెలవులు మరియు మీ ఉద్యోగంలో అందుబాటులో ఉన్న ప్రయోజనాల గురించి మీ మనసులో చాలా విషయాలు ఉంటాయి. మీరు హైదరాబాద్ లో ఉన్న పెద్ద కంపెనీలో పనిచేస్తున్నారా లేదా విజయవాడలో చిన్న వ్యాపారంలో ఉన్నారా, మీ లీగల్ హక్కులను అర్థం చేసుకోవడం చాలా ముఖ్యం. ఈ ఆర్టికల్ మీకు అవసరమైన సమాచారాన్ని అందిస్తుంది, తద్వారా మీరు మీ హక్కుల గురించి స్పష్టంగా తెలుసుకోవచ్చు మరియు అవసరమైన సమయంలో వాటిని వినియోగించుకోవచ్చు.

Community Advice Disclaimer: This guide is based on community experiences and lifestyle advice. It is not a substitute for professional medical, psychological, or legal advice. Always consult a qualified healthcare provider for personal diagnoses or treatments.

What You'll Need

రెండు సర్టిఫికేట్లు
ఉద్యోగి కొరకు పత్రాలు
మాతృత్వ ప్రయోజనాల ఫారమ్

మాతృత్వ ప్రయోజన చట్టాన్ని అర్థం చేసుకోవడం

మాతృత్వ ప్రయోజన చట్టం, 1961, భారతదేశంలో మాతృత్వ హక్కుల కీ చట్టం. ఇది 10 లేదా అంతకంటే ఎక్కువ ఉద్యోగులను కలిగి ఉన్న సంస్థలకు వర్తిస్తుంది. ఈ చట్టం ప్రకారం, మీరు మాతృత్వ సెలవు తీసుకోవడానికి అర్హులవుతారు. మీ ఉద్యోగం ఏదైనా అయినా, ఈ చట్టం మీకు మాతృత్వ సెలవులు మరియు సంబంధిత ప్రయోజనాలను పొందడానికి హక్కులు ఇస్తుంది. అందువల్ల, మీకు ఈ చట్టం గురించి స్పష్టంగా తెలుసుకోవడం చాలా ముఖ్యం, ఎందుకంటే ఇది మీ మరియు మీ బేబీకి సంబంధించినది.

మాతృత్వ సెలవులకు అర్హతా ప్రమాణాలు

మాతృత్వ ప్రయోజన చట్టం ప్రకారం, మీరు మాతృత్వ సెలవులకు అర్హత పొందాలంటే కొన్ని ప్రమాణాలను పూరించాలి. మీరు కనీసం 80 రోజులు మీ సంస్థలో పనిచేయాలి. మీ ఉద్యోగి ప్రదేశం మరియు కంపెనీ విధానాలపై ఆధారపడి, ఈ ప్రమాణాలు మారవచ్చు. ఉదాహరణకు, హైదరాబాద్ లో ఉన్న IT కంపెనీలలో ఎక్కువగా ఈ ప్రమాణాలు పాటించబడతాయి. మీరు మీ మాతృత్వ సెలవు కోసం దరఖాస్తు చేసుకునే ముందు, ఈ ప్రమాణాలను బాగా అర్థం చేసుకోవడం చాలా ముఖ్యం.

Have a specific question you can't ask anyone? Ask it anonymously — no name needed.

Ask Here →

మీ మాతృత్వ ప్రయోజనాలను లెక్కించడం

మాతృత్వ సెలవు సమయంలో మీ ఆర్థిక భారం తగ్గించడానికి మాతృత్వ ప్రయోజనాలు చాలా సహాయపడతాయి. మాతృత్వ ప్రయోజన చట్టం ప్రకారం, అర్హత ఉన్న మహిళలు 26 వారాల చొప్పున చెల్లించబడే మాతృత్వ సెలవు పొందవచ్చు. మీ కంపెనీ విధానాల ప్రకారం, మీరు ఈ ప్రయోజనాలను ఎలా పొందాలో తెలుసుకోవడం చాలా ముఖ్యం. ఉదాహరణకు, మీకు 26 వారాలు చెల్లించబడుతాయా లేక మీ కంపెనీ అదనపు సెలవులను అందిస్తుందా అని మీ HR తో మాట్లాడండి.

Step 4

అభ్యసన మరియు సురోగసి కోసం సెలవు

అన్ని తల్లితనాల మార్గాలు ఒకే విధంగా ఉండవు, మరియు మాతృత్వ ప్రయోజన చట్టం ఈ విషయాన్ని గుర్తించింది. మీరు సురోగసి ద్వారా లేదా దత్తకంగా బేబీని పొందాలనుకుంటే, మీకు కూడా సెలవులు అందించబడతాయి. ఈ చట్టం ప్రకారం, మీరు సురోగసి లేదా దత్తకానికి సంబంధించిన మాతృత్వ సెలవులను పొందడానికి అర్హత ఉంచుకుంటారు. ఇది మహిళలకు తల్లితనాన్ని పొందడంలో సహాయపడుతుంది.

మీ హక్కులు ఉల్లంఘించబడితే ఏమి చేయాలి

మీ మాతృత్వ హక్కులు ఉల్లంఘించబడితే, ఇది చాలా కష్టమైన పరిస్థితి. మీ కంపెనీలో ఈ సమస్యను పరిష్కరించడానికి మీ HR తో మాట్లాడండి. మీకు సహాయం అందించకపోతే, మీరు Labour Commissioner కు ఫిర్యాదు చేయవచ్చు. మీకు ఎదురైన అనుభవాలను డాక్యుమెంట్ చేయడం చాలా ముఖ్యం, తద్వారా మీకు అవసరమైన సమయంలో సహాయం పొందవచ్చు.

మాతృత్వ సెలవుకు సిద్ధమవడం

మీ మాతృత్వ సెలవు సులభంగా మరియు తక్కువ ఒత్తిడితో ఉండాలని భావిస్తే, ముందుగా సిద్ధమవడం చాలా ముఖ్యం. మీరు మీ సూపర్‌వైజర్‌కు మీ సెలవు గురించి ముందుగా సమాచారం ఇవ్వండి. మీ పని బాధ్యతలను మీ సహచరులకు బాగా వివరించడం ద్వారా, మీరు సెలవు సమయంలో మీ పని సులభంగా జరగడానికి సహాయపడవచ్చు. ఇది మీకు మరియు మీ బేబీకి మంచి అనుభవాన్ని అందిస్తుంది.

మాతృత్వ సెలవు తర్వాత మీ హక్కులు

మీ మాతృత్వ సెలవు ముగిసిన తర్వాత, మీ ఉద్యోగ భద్రతను కాపాడడానికి మీకు హక్కులు ఉన్నాయి. మీరు తిరిగి ఉద్యోగానికి చేరుకున్నప్పుడు మీకు ఇష్టమైన పోస్టులో తిరిగి చేరడానికి హక్కు ఉంది. మీ కంపెనీ విధానానికి అనుగుణంగా, మీరు మీ ఉద్యోగానికి తిరిగి రావడానికి హక్కులను వినియోగించుకోవాలి. మీరు మీ హక్కుల గురించి స్పష్టంగా తెలుసుకోవడం వల్ల మీకు మంచి అనుభవం ఉంటుంది.

PurpleGirl Insight

"మీరు మాతృత్వ సెలవులకు అనర్హత పొందడం వల్ల కలిగే ఆర్థిక భారం తగ్గించడానికి మీ కంపెనీ పాలసీని ముందుగా తెలుసుకోండి."

Was this guide helpful?

Related Guides

Frequently Asked Questions

భారతదేశంలో మాతృత్వ సెలవులపై నా లీగల్ హక్కులు ఏమిటి?

మాతృత్వ ప్రయోజన చట్టం ప్రకారం, అర్హత కలిగిన మహిళలు 26 వారాల చొప్పున చెల్లించబడే మాతృత్వ సెలవు పొందవచ్చు. ఇది 10 లేదా అంతకంటే ఎక్కువ ఉద్యోగులను కలిగి ఉన్న సంస్థలకు వర్తిస్తుంది.

నేను 26 వారాల మాతృత్వ సెలవు కంటే ఎక్కువగా పొడిగించవచ్చా?

చట్టపరమైన హక్కు 26 వారాలు అయినా, కొన్ని కంపెనీలు పొడిగించిన సెలవుల ఎంపికలను అందించవచ్చు. మీ కంపెనీ పాలసీని తనిఖీ చేయడం మంచిది.

నేను మాతృత్వ సెలవు తీసుకోవడం వల్ల వివక్షను ఎదుర్కుంటే ఏమి చేయాలి?

మీరు వివక్షను ఎదుర్కుంటే, మీ అనుభవాలను డాక్యుమెంట్ చేసి మొదట HR తో మాట్లాడండి. సమస్య పరిష్కారమయ్యేలా కాకపోతే, Labour Commissioner కు ఫిర్యాదు చేయండి.

Legal HelpVakil SearchFree First Call

Free Legal Consultation for Women

Get a free 15-minute consultation with a women's rights lawyer via Vakil Search. No registration needed.

Book Free Consultation