महाराष्ट्रातील कामकाजी महिलांसाठी तणाव व्यवस्थापनाचे ६ मार्ग
Reviewed by
Dr. Ritu Bansal · MA (Psychology), M.Phil (Clinical Psychology)
अंजलीने कामावर एक दीर्घ दिवस संपवला होता, पण घरी तिच्या समोर बरेच काम थांबले होते. डेडलाइन्स, मिटिंग्ज आणि कुटुंबाच्या जबाबदार्या यामध्ये तणाव तिचा कायमचा साथीदार बनला होता. महाराष्ट्रातील अनेक कामकाजी महिलांसारखीच, ती तिच्या करिअर आणि कुटुंबाच्या जबाबदार्यांमध्ये तुटलेली वाटत होती. पण तणावावर नियंत्रण ठेवण्यासाठी काही साधे उपाय आहेत जे तुम्हाला मदत करू शकतात. चला तर मग, तणाव कमी करण्याचे काही प्रभावी मार्ग पाहूया.
What You'll Need
- चहा किंवा कॉफी
- योगा मॅट
- डायरी
- फ्रेंड्ससोबत भेट
- पुस्तक
सकाळी ध्यानाने दिवसाची सुरूवात करा
सकाळी उठल्यानंतर लगेचच फोन किंवा कामाच्या विचारात न पडता, थोडा वेळ ध्यान करण्यास द्या. ५-१० मिनिटं शांत बसून श्वास घेतल्याने तुमच्या मनातली गोंधळ कमी होतो. उदाहरणार्थ, तुम्ही तुमच्या घरातल्या बागेत बसून किंवा बाल्कनीत चहा घेत ध्यान करू शकता. मुंबईतील किंवा पुण्यातील गजबजलेल्या जीवनामध्ये, थोडा वेळ स्वतःसाठी काढणे खूप महत्त्वाचे आहे. यामुळे तुमच्या मनाला शांतता मिळेल आणि तुमचा दिवस अधिक सकारात्मक सुरू होईल.
कामावर सीमारेषा ठरवा
कामाच्या ताणात तुम्हाला तुमच्या वैयक्तिक जीवनातली गोष्टी विसरायला लावू शकतात. त्यामुळे, कामावर सीमारेषा ठरवणं खूप महत्त्वाचं आहे. तुम्ही तुमच्या सहकाऱ्यांना स्पष्टपणे सांगा की कामाच्या वेळेत तुम्ही उपलब्ध नसाल. तुम्ही दुपारी एक वाजता लंच ब्रेक घ्या आणि त्यानंतर कामावर लक्ष केंद्रित करा. यामुळे तुम्हाला कामाच्या ताणातून सुटका मिळेल आणि तुम्ही तुमच्या कुटुंबासोबत वेळ घालवू शकता. उदाहरणार्थ, तुम्ही संध्याकाळी बाळासोबत खेळायला किंवा सासुबाईंच्या सोबत गप्पा मारायला वेळ काढू शकता.
Have a specific question you can't ask anyone? Ask it anonymously — no name needed.
शारीरिक क्रियाकलाप आपल्या दिनक्रमात समाविष्ट करा
व्यायाम हा तणाव कमी करण्यासाठी एक उत्तम उपाय आहे. तुम्हाला जिममध्ये एक तास घालवण्याची गरज नाही. तुम्ही घरच्या आवारात किंवा पार्कमध्ये चालायला जाऊ शकता. उदाहरणार्थ, पुण्यातील किंवा नाशिकमधील बागांमध्ये चालणे किंवा झुंबा किंवा डान्स क्लासमध्ये सामील होणे तुम्हाला ताजेतवाने करेल. शारीरिक क्रियाकलाप तुमच्या मनाच्या स्थितीवर थेट प्रभाव टाकतो, त्यामुळे त्याला आपल्या दैनंदिन दिनक्रमात समाविष्ट करणे आवश्यक आहे.
आपल्या समर्थन प्रणालीशी संपर्क साधा
कधीही आपल्या मित्रांची, कुटुंबाची किंवा सहकाऱ्यांची मदत घेण्याची किंमत कमी करू नका. तुमच्या मित्रांबरोबर गप्पा मारणे, किंवा कुटुंबासोबत एकत्र येणे तुम्हाला तणाव कमी करण्यात मदत करू शकते. तुम्ही चहा पिताना तुमच्या सहलींची गप्पा मारू शकता किंवा फक्त एकत्र बसून तुमच्या समस्या शेअर करू शकता. उदाहरणार्थ, तुमच्या बहिणीला फोन करून तिच्याशी गप्पा मारणे किंवा तुमच्या मित्रांना कॅफेमध्ये बोलवणे तुम्हाला चांगला अनुभव देईल.
स्वतःची काळजी घेणे प्राधान्य द्या
स्वतःची काळजी घेणे फक्त एक ट्रेंडी वाक्य नाही, तर तणाव व्यवस्थापनाचा एक महत्त्वाचा भाग आहे. तुम्हाला तुमच्या कामाच्या वेळेतून थोडा वेळ स्वतःसाठी काढावा लागेल. तुम्ही एक सुंदर पुस्तक वाचू शकता, किंवा चहा पिताना तुमच्या आवडत्या गाण्यांचा आनंद घेऊ शकता. उदाहरणार्थ, तुम्ही तुमच्या आवडत्या काव्याचे वाचन करून किंवा कधी तरी मसालेदार चहा तयार करून स्वतःला आनंदी करू शकता. हे तुम्हाला ताजेतवाने करेल.
कृतज्ञता व्यक्त करा
दैनंदिन जीवनाच्या गोंधळात चांगल्या गोष्टी विसरणे सोपे आहे. कृतज्ञता व्यक्त करणे तुम्हाला तणाव कमी करण्यात मदत करेल. तुम्ही दररोज एक छोटी डायरी ठेवा आणि त्यात तुम्हाला आभारी असलेल्या गोष्टी लिहा. उदाहरणार्थ, तुम्ही आपल्या कामाच्या ठिकाणी चांगल्या सहकाऱ्यांबद्दल, किंवा तुमच्या कुटुंबाबद्दल आभार व्यक्त करू शकता. हे तुम्हाला सकारात्मकता देईल आणि तुमच्या मनाला शांतता मिळवून देईल.
"ताण कमी करण्यासाठी दररोज थोडा वेळ स्वतःसाठी काढा, जरी तो फक्त १०-१५ मिनिटांचा असला तरी."
Was this guide helpful?
Related Guides
Frequently Asked Questions
कामकाजी महिलांमध्ये तणावाचे काही लक्षणे काय आहेत?
कामकाजी महिला म्हणून काम आणि वैयक्तिक जीवन यामध्ये संतुलन कसे साधावे?
भारतीय कामकाजी महिलांसाठी तणाव व्यवस्थापनाच्या विशिष्ट तंत्रे आहेत का?
Reviewed & Verified By
Dr. Ritu Bansal
MA (Psychology), M.Phil (Clinical Psychology)
Licensed Counsellor & Psychotherapist
Dr. Ritu Bansal ensures that all information provided in this guide aligns with the latest medical, legal, and professional standards in India. PurpleGirl Media relies on credentialed experts to provide a safe, accurate space for women.
Read full editorial policyOnline Therapy with Indian Psychologists
Licensed Indian psychologists — available in Hindi, Telugu, and English. First session at ₹499.
Book a SessionOther women also asked about this topic
Real anonymous questions from Indian women
"I cry every day but I don't know why. Is that depression?"
→"My family says therapy is for crazy people. How do I convince them?"
→"I feel nothing after my divorce. Is that normal?"
→"How do I stop thinking about someone who hurt me?"
Free Weekly Updates
Get anonymous mental health support resources weekly
No spam. Unsubscribe anytime. 100% anonymous.